16. Η άδεια χειριστή σκάφους και η άδεια μαθητευόμενου χειριστή σκάφους εκδίδονται από την αρμόδια αρχή και κατατάσσονται ως εξής:
(α) Άδεια μαθητευόμενου χειριστή σκάφους·
(β) άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 1·
(γ) άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 2·
(δ) επαγγελματική άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους θαλάσσιων αθλημάτων.
17. Απαγορεύεται ο χειρισμός σκάφους από πρόσωπο το οποίο δεν κατέχει ισχύουσα άδεια χειριστή:
Νοείται ότι, επιτρέπεται ο χειρισμός σκάφους από κάτοχο άδειας μαθητευόμενου χειριστή, νοουμένου ότι συνοδεύεται από άτομο το οποίο κατέχει την κατάλληλη για το σκάφος και την περιοχή πλου άδεια χειριστή.
18.-(1) Η άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 1 εκδίδεται για χειρισμό σκαφών μήκους κάτω των δώδεκα (12) μέτρων για πλόες εντός της χωρικής θάλασσας.
(2) Η άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 2 εκδίδεται για χειρισμό σκαφών μήκους έως είκοσι τέσσερα (24) μέτρα, χωρίς περιορισμό για την περιοχή πλόων:
Νοείται ότι, για τον χειρισμό ιστιοφόρων σκαφών δεν απαιτείται άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 1 ή/και άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 2, αλλά μόνο αποδεικτικό έγγραφο εκπαίδευσης κυβερνήτη στην ιστιοπλοΐα από σχολή ιστιοπλοΐας στη Δημοκρατία εγκεκριμένη από την Κυπριακή Ιστιοπλοϊκή Ομοσπονδία ή από σχολή ιστιοπλοΐας εγκεκριμένη από αλλοδαπό κράτος ή αλλοδαπή ιστιοπλοϊκή ομοσπονδία ή οργανισμό μέλους της Διεθνούς Ιστιοπλοϊκής Ομοσπονδίας:
Νοείται περαιτέρω ότι, κάτοχος εγγράφου εκπαίδευσης κυβερνήτη στην ιστιοπλοΐα από αλλοδαπό κράτος ή αλλοδαπή ιστιοπλοϊκή ομοσπονδία ή οργανισμό, μελών της Διεθνούς Ιστιοπλοϊκής Ομοσπονδίας και μη, δύναται να αποταθεί στην Κυπριακή Ιστιοπλοϊκή Ομοσπονδία για έκδοση εγγράφου ισοδυναμίας.
(3) Η επαγγελματική άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους θαλάσσιων αθλημάτων εκδίδεται για χειρισμό σκαφών με άδεια κυκλοφορίας κατηγορίας Β΄, εφόσον το πρόσωπο κατέχει τα ακόλουθα:
(α) Άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 1 ή άδεια χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 2· και
(β) τριάντα (30) μήνες τεκμηριωμένης πείρας ως χειριστής σκάφους σε επιχείρηση θαλάσσιων αθλημάτων και ψυχαγωγίας, η οποία να τεκμηριώνεται από σχετικά αποδεικτικά, περιλαμβανομένης βεβαίωσης του εργοδότη ή/και βεβαίωσης κοινωνικών ασφαλίσεων, όπου εφαρμόζεται, ή/και βεβαίωση οικείου συνδέσμου που αφορά επιχειρήσεις θαλάσσιων αθλημάτων και ψυχαγωγίας.
19. Άδεια χειριστή εκδίδεται σε υποψήφιο ο οποίος-
(α) έχει ελάχιστη ηλικία δεκαοκτώ (18) ετών·
(β) έχει παρακολουθήσει και ολοκληρώσει με επιτυχία εγκεκριμένο πρόγραμμα κατάρτισης, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 22, σε εγκεκριμένη, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 23, σχολή· και
(γ) έχει επιτύχει σε εξετάσεις τις οποίες διοργανώνει η αρμόδια αρχή σε συνεργασία με την Κυπριακή Ιστιοπλοϊκή Ομοσπονδία.
20. Εκδίδεται άδεια μαθητευομένου χειριστή σκάφους σε πρόσωπο το οποίο έχει συμπληρώσει την ηλικία των δεκαεπτά (17) ετών.
21. Η αξιολόγηση των υποψηφίων για απόκτηση άδειας χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 1 ή άδειας χειριστή μηχανοκίνητου σκάφους επιπέδου 2 διεξάγεται από την αρμόδια αρχή σύμφωνα με τα προβλεπόμενα σε Κανονισμούς που εκδίδονται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 93.
22.-(1) Τα εγκεκριμένα προγράμματα κατάρτισης χειριστή σκάφους παρέχονται από εγκεκριμένη σχολή και περιλαμβάνουν, ανάλογα με το επίπεδο, κατ’ ελάχιστον, κατάρτιση στα ακόλουθα θέματα:
(α) Ναυτική ορολογία και ναυτικές εκφράσεις·
(β) κατασκευή, εξοπλισμός και μέρη του σκάφους·
(γ) πλοήγηση, ναυσιπλοΐα και ναυτικά ηλεκτρονικά όργανα·
(δ) διαδικασίες χειρισμών και χειρισμών εκτάκτων καταστάσεων·
(ε) σωστικά και πυροσβεστικά μέσα·
(στ) στοιχεία ναυτικής μετεωρολογίας·
(ζ) ναυτική ασφάλεια, περιλαμβανομένης της αναγνώρισης και αξιολόγησης θαλάσσιων κινδύνων·
(η) σχετική νομοθεσία για τα μικρά σκάφη και σχετική νομοθεσία για αποφυγή συγκρούσεων·
(θ) βασικές έννοιες ναυπηγικής·
(ι) συστήματα πρόωσης σκαφών·
(ια) αναφορές και περιγραφή ναυτικών ατυχημάτων και συμβάντων που επισυνέβησαν στο παρελθόν·
(ιβ) πρακτική εκπαίδευση στον χειρισμό σκαφών·
(ιγ) ναυτικές επικοινωνίες και χειρισμός ασυρμάτων σκαφών.
(2) To περιεχόμενο και η διάρκεια του προγράμματος κατάρτισης, τα προσόντα των εκπαιδευτών, οι προδιαγραφές των εγκαταστάσεων, τα ελάχιστα εποπτικά μέσα, οι προδιαγραφές των εκπαιδευτικών σκαφών, η ενημέρωση και επικοινωνία με την αρμόδια αρχή, η τήρηση μητρώου εκπαιδευομένων και γενικά οι όροι λειτουργίας της σχολής καθορίζονται με Κανονισμούς που εκδίδονται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 93.
23.-(1) Οι σχολές εγκρίνονται μετά από αξιολόγηση της αίτησής τους από την αρμόδια αρχή με βάση τους εκδιδόμενους δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 93 Κανονισμούς:
(2) Η αρμόδια αρχή εκδίδει πιστοποιητικό στις σχολές που εγκρίνονται μετά από αξιολόγηση, το οποίο έχει ισχύ για πέντε (5) έτη και το οποίο δύναται να ανανεώνεται μετά από επαναξιολόγηση.
(3) Τα τέλη για την αξιολόγηση και επαναξιολόγηση των σχολών και για την έκδοση του πιστοποιητικού είναι προπληρωτέα και καθορίζονται με Απόφαση του Υφυπουργού, η οποία δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας.
(4) Αντίγραφο του πιστοποιητικού, το οποίο προβλέπεται στο εδάφιο (2), αναρτάται σε περίοπτη θέση στις αίθουσες διαλέξεων της σχολής.
24. Οι σχολές ελέγχονται από την αρμόδια αρχή σε τακτά χρονικά διαστήματα, με μέγιστο χρονικό διάστημα μεταξύ δύο (2) ελέγχων τα τρία (3) έτη:
25.-(1) Η αρμόδια αρχή δύναται να ανακαλέσει την έγκριση σχολής, εάν διαπιστωθεί ότι δεν πληρούνται οι πρόνοιες των εκδιδόμενων δυνάμει του παρόντος Νόμου Κανονισμών.
(2) Η αρμόδια αρχή, προτού ανακαλέσει την έγκριση σχολής, ειδοποιεί γραπτώς τη σχολή για την πρόθεσή της να ανακαλέσει την έγκρισή της, ενημερώνοντάς την για τους λόγους για τους οποίους προτίθεται να ενεργήσει τοιουτοτρόπως, βάσει συγκεκριμένων και διαπιστωμένων στοιχείων, και παρέχοντας σε αυτή το δικαίωμα υποβολής παραστάσεων, εντός ανατρεπτικής προθεσμίας είκοσι (20) ημερών.
(3) Η αρμόδια αρχή, μετά την τυχόν υποβολή παραστάσεων, οι οποίες προβλέπονται στο εδάφιο (2), εκδίδει και διαβιβάζει στη σχολή την τελική της απόφαση το συντομότερο δυνατόν.
(4) Η απόφαση της αρμόδιας αρχής υπόκειται σε ιεραρχική προσφυγή ενώπιον του Υφυπουργού, εντός δεκαπέντε (15) ημερών από την κοινοποίησή της.
(5)(α) Η αρμόδια αρχή ανακαλεί την έγκριση σχολής δυνάμει του παρόντος άρθρου με γραπτή και αιτιολογημένη απόφαση, την οποία διαβιβάζει στην επηρεαζόμενη σχολή μέσω έντυπης ή ηλεκτρονικής μορφής, με την οποία-
(i) καθορίζει την παράβαση· και
(ii) πληροφορεί τη σχολή περί του δικαιώματός της να προσβάλει την απόφαση με ιεραρχική προσφυγή ενώπιον του Υφυπουργού, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 86, ή/και με προσφυγή στο Διοικητικό Δικαστήριο, σύμφωνα με το Άρθρο 146 του Συντάγματος, καθώς και για τις προθεσμίες εντός των οποίων δύναται να ασκηθούν τα προαναφερόμενα δικαιώματα.
(β) Η προβλεπόμενη στην παράγραφο (α) απόφαση της αρμόδιας αρχής καθίσταται εκτελεστή με τη διαβίβασή της στην επηρεαζόμενη σχολή.
26. Υποψήφιος ο οποίος κατέχει ισοδύναμα προσόντα, όπως αυτά καθορίζονται με Κανονισμούς που εκδίδονται δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 93, δύναται να απαλλάσσεται από την παρακολούθηση προγράμματος κατάρτισης ή/και αξιολόγησης.
27.-(1) Μη κάτοχος άδειας χειριστή που απαιτείται δυνάμει των διατάξεων των άρθρων 16, 28 και 29 δύναται, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να αναλάβει τον χειρισμό μηχανοκίνητων σκαφών τα οποία φέρουν άδεια κυκλοφορίας κατηγορίας Β΄ με ισχύ μηχανής έως ογδόντα πέντε (85) κιλοβάτ και με ταχύτητα που δεν υπερβαίνει τους τριάντα πέντε (35) κόμβους για σκάφη αναψυχής ή ατομικά σκάφη με ισχύ μηχανής έως εκατόν τριάντα πέντε (135) κιλοβάτ και με ταχύτητα που δεν υπερβαίνει τους σαράντα πέντε (45) κόμβους, τα οποία διατίθενται προς ενοικίαση από επιχείρηση θαλάσσιων αθλημάτων και ψυχαγωγίας σε παραλίες για εκτέλεση συγκεκριμένου πλου περιορισμένης γεωγραφικής έκτασης και χρονικής διάρκειας:
(2) Κάτοχος άδειας χειριστή που απαιτείται δυνάμει των διατάξεων των άρθρων 16, 28 και 29 δύναται να αναλάβει τον χειρισμό μηχανοκίνητων σκαφών τα οποία φέρουν άδεια κυκλοφορίας κατηγορίας Β΄ για σκάφη αναψυχής χωρίς περιορισμούς ως προς την ισχύ της μηχανής και για ατομικά σκάφη με ισχύ μηχανής έως εκατόν πενήντα (150) κιλοβάτ, τα οποία διατίθενται προς ενοικίαση από επιχείρηση θαλάσσιων αθλημάτων και ψυχαγωγίας σε παραλίες για εκτέλεση συγκεκριμένου πλου περιορισμένης γεωγραφικής έκτασης και χρονικής διάρκειας.
28.-(1) Μη μόνιμος κάτοικος της Δημοκρατίας δεν απαιτείται να είναι εφοδιασμένος με την προβλεπόμενη στο άρθρο 16 άδεια, νοουμένου ότι-
(α) έχει ελάχιστη ηλικία δεκαοκτώ (18) ετών και κατέχει ισχύουσα αντίστοιχη αλλοδαπή άδεια η οποία επιτρέπει σε αυτόν να χειρίζεται σκάφη, τουλάχιστον παράκτια, στη χώρα καταγωγής ή διαμονής του, περιλαμβανόμενου του κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ)·
(β)(i) σε περίπτωση κατά την οποία το σκάφος που χειρίζεται είναι κατηγορίας Α΄, παραδίδει στην αρμόδια αρχή υπεύθυνη δήλωση στην οποία δηλώνει ότι έλαβε γνώση και κατανόησε την πληροφόρηση η οποία είναι αναρτημένη στην ιστοσελίδα του Υφυπουργείου Ναυτιλίας περί των σχετικών νομοθετικών διατάξεων, ρυθμιστικών απαιτήσεων και τοπικών συνθηκών πλοήγησης/ναυσιπλοΐας στη Δημοκρατία·
(ii) σε περίπτωση κατά την οποία το σκάφος που χειρίζεται είναι κατηγορίας Β΄ ή κατηγορίας Γ΄, παραδίδει την πιο πάνω υπεύθυνη δήλωση στον υπεύθυνο λειτουργίας της επιχείρησης θαλάσσιων αθλημάτων και ψυχαγωγίας ή της επιχείρησης ναύλωσης σκαφών αναψυχής:
(γ) δεν έχουν παρέλθει δώδεκα (12) μήνες από την ημερομηνία που παρέδωσε την υπεύθυνη δήλωση στην αρμόδια αρχή:
(2) Στην περίπτωση σκαφών κατηγορίας Α΄, αντίγραφο της υπεύθυνης δήλωσης φυλάσσεται από την αρμόδια αρχή, ενώ το πρωτότυπο της δήλωσης, με τη σφραγίδα της αρμόδιας αρχής, βρίσκεται στην κατοχή του μη μόνιμου κάτοικου της Δημοκρατίας:
(3) Τα προβλεπόμενα στο εδάφιο (1) πρόσωπα, για να έχουν το δικαίωμα να χειρίζονται σκάφη πέραν του ενός έτους από την ημερομηνία σφράγισης από την αρμόδια αρχή της πρώτης υπεύθυνης δήλωσης χρήσης σκάφους στη Δημοκρατία, αιτούνται από την αρμόδια αρχή, τουλάχιστον τριάντα (30) ημέρες πριν από τη λήξη της περιόδου του ενός έτους, την έκδοση αντίστοιχης κυπριακής άδειας χειριστή σκάφους, ως ισοδύναμης με την αλλοδαπή άδεια χειριστή την οποία κατέχουν.
29.-(1) Μόνιμος κάτοικος της Δημοκρατίας δεν απαιτείται να είναι εφοδιασμένος με την προβλεπόμενη στο άρθρο 16 άδεια, νοουμένου ότι-
(α) έχει ελάχιστη ηλικία δεκαοκτώ (18) ετών·
(β)(i) είναι πολίτης της Δημοκρατίας ή πολίτης άλλου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ) και κατέχει ισχύουσα αντίστοιχη άδεια η οποία εκδόθηκε από άλλο κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ) που επιτρέπει σε αυτόν να χειρίζεται σκάφη, τουλάχιστον παράκτια, στη χώρα καταγωγής ή διαμονής του, στα πλαίσια των δικαιωμάτων, όρων και περιορισμών που προβλέπονται από την εν ισχύ αλλοδαπή άδεια χειριστή που κατέχει· ή
(ii) είναι πολίτης της Δημοκρατίας ή πολίτης άλλου κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ) ή πολίτης τρίτης χώρας και κατέχει ισχύουσα αντίστοιχη άδεια η οποία εκδόθηκε από κράτος μη μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ) που επιτρέπει σε αυτόν να χειρίζεται σκάφη, τουλάχιστον παράκτια, στη χώρα καταγωγής ή διαμονής του, νοουμένου ότι η εν ισχύ αλλοδαπή άδεια χειριστή έχει αναγνωριστεί από την αρμόδια αρχή ως ισοδύναμη με την προβλεπόμενη στο άρθρο 16 άδεια χειριστή· και
(γ) πληρούνται οι προϋποθέσεις της παραγράφου (β) και (γ) του εδαφίου (1) και των εδαφίων (2) και (3) του άρθρου 28.
30. Πρόσωπο, το οποίο επιθυμεί την αναγνώριση αλλοδαπής άδειας χειριστή και την έκδοση ισοδύναμης άδειας χειριστή δυνάμει των διατάξεων του άρθρου 16 από την αρμόδια αρχή, υποβάλλει σε αυτήν αίτηση, προσκομίζοντας, σε μετάφραση στην αγγλική γλώσσα ή σε επίσημη γλώσσα της Δημοκρατίας, το επίσημο πρόγραμμα ή/και ύλη των εξετάσεων για την απόκτηση της αλλοδαπής άδειας χειριστή και οποιαδήποτε πρόσθετα στοιχεία τυχόν ζητηθούν από την αρμόδια αρχή, για να προσδιοριστούν επαρκώς τα δικαιώματα, οι όροι και οι περιορισμοί που πηγάζουν από την αλλοδαπή άδεια: